Met een nieuw ruimtelijk uitvoeringsplan ambieert de stad een toekomstgerichte bedrijvige zone op het Eilandje, op de grens tussen stad en haven.
Deze bedrijvige zone ligt tussen het noorden van de Antwerpse binnenstad en het havengebied, en omvat het Kempeneiland, Asiadok-Oostkaai, Mexico-eiland en Steenborgerweert. De omliggende dokken zijn geen deel van het plangebied.
Dit plan versterkt opnieuw de historische link tussen kernstad en haven, een band die verwaterde door de noordwaartse verschuiving van het havengebied. Vandaag kent het gebied een zeer diverse bedrijvigheid met grote bedrijfsgebouwen, verharde open ruimte voor stockage of parkeren, en onderbenutte kades en dokken. Het RUP schept een toekomstgericht kader dat innovatie toelaat en inspeelt op een hedendaagse, stedelijke economie.
AG VESPA
De bestaande bedrijven in de omgeving van het MAS blijven een vaste waarde in het gebied. Door een flexibeler kader worden ook nieuwe, innovatieve vormen van economie, onderzoek en ontwikkeling mogelijk. Ruimtelijke efficiëntie door multifunctionele gebouwen met meerdere verdiepingen en circulaire economie worden gestimuleerd. Daarnaast wordt arbeidsgerichte opleiding en stadslandbouw mogelijk gemaakt binnen het plangebied. Langs de dokken worden bedrijven gestimuleerd die het water gebruiken als logistieke kade voor aan- en afvoer van materialen.
Om de overgang tussen stad en haven te verbeteren worden bovendien aanvullende functies mogelijk :
In het plangebied blijven de complementaire functies wel steeds ondergeschikt aan de bedrijvigheid.
Het RUP voorziet ruimte voor nieuwe en veilige fietsinfrastructuur. De eilanden kunnen opnieuw met elkaar verbonden worden via nieuwe fiets- en wandelbruggen, net zoals vroeger.
De toegenomen bereikbaarheid voor fietsers en wandelaars zal niet alleen ten goede komen aan werknemers en bezoekers van het gebied, maar kan ook kansen bieden om een stadsdistributienetwerk uit te bouwen. Daarbij worden producten bijvoorbeeld via het water aangeleverd en daarna emissievrij in de stad verdeeld met elektrische cargofietsen.
Dit gebied wordt niet alleen een functioneel bedrijventerrein, maar ook een aangenaam stadsdeel met maritieme beleving. Zo voorzien de plannen nu ruimte voor publieke kades langs het Kempisch dok en Houtdok. En in het hart van het bedrijventerrein - op het noordelijke deel van het Kempeneiland - wordt ruimte voorzien voor een aangename parkzone.
Waar het projectgebied aansluit op de stad, moeten nieuwe gebouwen een kwalitatieve architectuur krijgen die goed past bij het publiek domein. De ingangen voor bezoekers moeten bijvoorbeeld verplicht aan de zijde van het publiek domein worden voorzien.
De opmaak van een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) gebeurt in verschillende stappen. In 2022 werd de proces- en startnota goedgekeurd. De ‘startnota’ stelt de doelen van het plan voor. De ‘procesnota’ omschrijft het planningsproces. Die kon iedereen inkijken en erop reageren tijdens een feedbackperiode. De stad organiseerde hiervoor een infomoment op 13 februari 2023.
Alle reacties uit de feedbackperiode werden onderzocht en uitgewerkt. De resultaten staan in de ‘scopingnota’, die iedereen online kan inkijken. Ze werden verwerkt in het ‘voorontwerp’. Dat bestaat uit een grafisch plan met bijhorende stedenbouwkundige voorschriften en een toelichtingsnota. Op 27 maart 2026 keurde het college de scopingnota en het voorontwerp RUP goed.
Er wordt nu advies gevraagd aan overheidsdiensten en adviesorganen. De adviezen worden verwerkt in een
‘ontwerp-RUP’. De volgende stap is in het najaar 2026, dan wordt het ontwerp-RUP voorgelegd aan de gemeenteraad voor voorlopige vaststelling, en daarna volgt het openbaar onderzoek. Dan kan iedereen bezwaren en adviezen indienen. Deze periode duurt 60 dagen. De Gemeentelijke Commissie voor Ruimtelijke Ordening (Gecoro) bundelt alle bezwaren en brengt advies uit bij de gemeenteraad. Dit kan tot aanpassingen van het ontwerp-RUP leiden.
De definitieve vaststelling van het RUP is voorzien in het voorjaar van 2027.
De stad maakt het ruimtelijke uitvoeringsplan op en werkt hiervoor samen met AG Vespa en het Havenbedrijf.
Download de documenten van het RUP in opmaak: Innovatieve Stadshaven.