Stadhuis van Antwerpen

Elvire Van Ooteghem

Het bekendste huis van ’t stad is toe aan een grondige restauratie.

Het stadhuis moet na de restauratie een open huis zijn en een icoon van waardevol onroerend erfgoed op de Grote Markt. Het wordt een duurzaam gebouw waarin een politiek beleid vormgegeven wordt.

Het stadhuis van Antwerpen en de Brabofontein op de Grote Markt. Elvire Van Ooteghem
Het stadhuis van Antwerpen voor de restauratiewerken

 

Waarom dit project?

Het stadhuis is aan restauratie en renovatie toe. Anders dreigt het onherstelbare schade op te lopen. Nu zijn de waardevolle schilderijen in slechte staat, het goudleerbehang in het kabinet van de burgemeester komt los en het gebouw voldoet niet meer aan de comforteisen van vandaag.

Wat gebeurt er?

Het stadhuis krijgt zijn oorspronkelijke functie terug. Het gebouw is het kloppende hart van de Antwerpse politiek waar alle schepenen en politieke medewerkers thuis zijn. Maar het stadhuis moet ook deel uitmaken van de Grote Markt en open zijn voor Antwerpenaars en bezoekers.

Open Huis

Na de restauratie is de gelijkvloerse verdieping gedeeltelijk toegankelijk voor het publiek. De grote poorten worden letterlijk weer open gezet. De centrale inkomhal, die zich nu aan de zijde van de Suikerrui bevindt, verplaatst weer naar de Grote Markt. Door het geheel van gangen en kamertjes op het gelijkvloers terug open te werken, ontstaat bovendien een centrale foyer.

‘Verlicht Verdiep’ op de tweede verdieping

Op de tweede verdieping vinden de meest ingrijpende wijzigingen plaats. 

Ook de kabinetten die zich momenteel niet in het stadhuis bevinden, zullen na de restauratie een plaats krijgen op de eerste of tweede verdieping. Deze tweede verdieping wordt door het ontwerpteam omgedoopt tot ’t Verlicht Verdiep. In het ontwerp worden namelijk aan weerszijden van de centrale koepel nieuwe, dubbelhoge ruimtes opgetrokken die ruimtelijk verwijzen naar de gemeenschappelijke zones op de eerste verdieping en ’t Schoon Verdiep. Dankzij deze dubbelhoge ruimtes valt er zeer veel daglicht binnen en worden de omliggende daken en de campanile toren weer zichtbaar. De ruimte tussen de beschermende koepel en de historische glas-in-loodkoepel verkleint waardoor de historische gevels, hun kroonlijsten en de toren weer volledig zichtbaar zijn.

Een simulatiebeeld van de dubbelhoge ruimtes op de tweede verdieping van het stadhuis Huis van de Stad
De aanpassingen aan de tweede verdieping van het stadhuis zorgen ervoor dat er veel daglicht binnenstroomt.

 

Behoud erfgoedwaarde

’t Schoon Verdiep wordt in ere hersteld. Ook de buitengevel wordt gerestaureerd. Hiervoor baseert het ontwerpteam zich op een gravure uit 1565 waarin het oorspronkelijke kleurenpalet duidelijk te zien is. Het behoud van de erfgoedwaarde staat bij deze ingrepen op de eerste plaats.

Monumentale trap ter hoogte van het Schoon Verdiep Bart Cloet
Aan het Schoon Verdiep verandert er weinig. Het interieur wordt wel gerestaureerd.

 

Duurzaam gebouw

Om het stadhuis klaar te maken voor de toekomst, trekt de stad resoluut duurzaamheidskaart. Hierbij wordt gekozen voor BREEAM (Building Research Establishment Environmental Assessment Method), een methode om de duurzaamheid van het gebouw te meten en te verbeteren. Dit is een hele uitdaging voor een monumentaal gebouw zoals het stadhuis, maar de methode laat toe om door allerlei ingrepen, die rekening houden met de erfgoedwaarde van het gebouw, heel goed te scoren op vlak van duurzaamheid.

Ook voor de buitenverlichting van het stadhuis werd in 2015 al voor een duurzame aanpak gekozen. In lijn met het Lichtplan van de stad werden het stadhuis en de Grote Markt als eerste uitgerust met LED-licht. Dit levert een energiebesparing op van ongeveer 50 procent, ook de levensduur van de lampen is langer waardoor er minder lampen vervangen moeten worden. De verlichtingsarmaturen vallen bovendien veel minder op, waardoor de uitstraling van de gevels behouden blijft. Door de meest karakteristieke elementen extra uit te lichten, komt ook het architecturale en historische aspect van de gebouwen terug tot uiting.

Wie werkt eraan mee?

Via de Open Oproepprocedure van de Vlaams Bouwmeester schreef de stad een wedstrijd uit voor een restauratieconcept. Ontwerpteam ‘Huis van de Stad’ (HUB architecten, restauratiearchitecten Origin Architecture & Engineering, Bureau Bouwtechniek, Daidalos Peutz, RCR, BAS en FPC) kwam als winnaar uit de bus.

Aannemersgroep THV Monument Vandekerckhove nv – Monument Goedleven nv – Altritempi nv is aangesteld om de werken aan het historische gebouw uit te voeren.

Meer info

Naar aanleiding van de geplande restauratiewerken werd er voor het stadhuis een beheersplan opgesteld. Het stadhuis is immers beschermd als monument en behoort tot het Unesco Werelderfgoed.
Het beheersplan van het stadhuis omvat een visie en doelstellingen voor het beheer en de ontwikkeling van het monument in zijn omgeving. De erfgoedwaarde van het gebouw staat hierbij centraal. De stad kiest ervoor om de elementen met erfgoedwaarde zowel aan de binnen- als buitenzijde maximaal te behouden. Om te voldoen aan de hedendaagse normen en verwachtingen komen er verbeteringen op het vlak van duurzaamheid, toegankelijkheid voor het publiek, veiligheid en technieken.

Lees alles over de grote renovatie- en restauratiewerken en de toekomst van het stadhuis in dit uitgebreid achtergrondartikel.

 

Gerelateerde projecten

Welkom!

Deze website maakt gebruik van cookies. Dat zijn kleine tekstbestanden die websites op je computer of mobiele toestel opslaan. Ze worden gebruikt om websites beter te laten functioneren, om de gebruikerservaring te verbeteren en/of om gericht advertenties te tonen.

Wanneer u onze website gebruikt, plaatsen wij de cookies die u terugvindt onder de tab 'cookie-instellingen' in de footer. Wilt u genieten van een optimale ervaring? Dan kan u best alle cookies inschakelen.

U kan uw persoonlijke voorkeuren instellen en zo bepalen welke informatie u met stad Antwerpen deelt. Houd er rekening mee dat bepaalde media enkel beschikbaar zijn indien u de cookies ervan aanvaardt. Deze website bewaart de door u ingestelde cookievoorkeuren. U kan ze altijd opnieuw aanpassen via 'cookie-instellingen' in de footer. Meer weten? Check de info over cookies in onze privacy- en gebruiksvoorwaarden.