Musea in transitie: samenwerken aan meer klimaatimpact

Antwerpen staat voor grote klimaatuitdagingen. Die raken ons allemaal. Ook musea. Als plekken waar mensen samenkomen, leren en verbeelden, hebben musea een bijzondere rol. Ze bereiken elke dag een breed en divers publiek. Net daarom kunnen ze mee het verschil maken.

Binnen het strategisch plan van de Antwerpse stedelijke musea werken de musea sinds 2025 samen rond 6 gedeelde doelstellingen. Eén daarvan is Duurzaam Erfgoedlandschap. Binnen deze doelstelling zetten de musea expliciet in op klimaat en publiek. Ze maken hun duurzaamheidsacties zichtbaar en engageren zich om samen met hun bezoekers na te denken over klimaat en toekomst.  

Waarom dit project?

De Antwerpse musea werken al langer aan het verkleinen van hun ecologische voetafdruk. Die inspanningen gebeuren vaak achter de schermen. Met dit traject willen de musea die acties zichtbaar maken en delen met het publiek. Niet om te tonen dat alles al opgelost is, maar om samen te leren, vragen te stellen en stappen te zetten.  

Klimaat is geen individuele opdracht. Het vraagt samenwerking, over sectoren heen. Daarom bundelen de musea hun krachten en werken ze samen met de stad om hun maatschappelijke rol ten volle te benutten.  

De centrale vragen  

• Hoe kunnen we het museumpubliek sterker betrekken bij klimaatthema’s?  
• Hoe kunnen de musea hun bezoekers stimuleren om mee te denken, bij te dragen en actie te ondernemen voor het klimaat, elk op hun eigen manier?  

Wat gebeurt er?

In een eerste fase, eind 2025 en begin 2026, brengen we de uitdagingen scherp in beeld. We verzamelen praktijken, ideeën en vragen uit Antwerpen en daarbuiten. Daarna vertalen we die inzichten naar concrete voorstellen en pilootacties in en rond de musea.  

In een volgende stap testen we deze piloten in de praktijk. We onderzoeken wat werkt, wat niet, en wat het effect is op publiek en werking. De lessen die daaruit voortkomen delen we breed, binnen de museumsector en daarbuiten.  

Timing 

Het traject loopt van het najaar van 2025 tot uiterlijk het najaar van 2027. Het bouwt voort op eerdere innovatietrajecten van de stad, maar focust nu specifiek op musea, klimaat en publiek.  

Wie werkt eraan mee? 

De afdeling Musea en Erfgoed neemt samen met de Antwerpse musea het voortouw. Het traject gebeurt in nauwe samenwerking met de afdeling Klimaat en Leefmilieu. Endeavour begeleidt het proces.  

Samen verkennen we hoe musea plekken kunnen zijn waar klimaat niet alleen besproken wordt, maar ook gedeeld, geoefend en verbeeld.