SPONGE 2020

Wateropvang met Europese steun

De stad Antwerpen is partner in het Europese project 'SPONGE 2020'. Met dit project wil Antwerpen via een innovatief systeem van wateropvang het hoofd bieden aan de voorspelde veranderingen van het klimaat en de risico’s die dit met zich zal meebrengen, zoals de toename van intensere neerslag, langere periodes van droogte en hittestress.

Waarom dit project?

De klimaatverandering stelt steden voor grote uitdagingen. Dankzij de Europese steun kan Antwerpen haar openbaar domein beter aanpassen aan de toename van hevige regenbuien. Zeker in dichtbebouwde gebieden is de economische gevolgschade van overvloedige regen of overstromingen immers vaak niet te overzien. Deze dichtheid en een gebrek aan open, groene ruimte leiden anderzijds tijdens langsdurige periodes van hitte en droogte ook tot watertekorten en hittestress. 

Traditionele publieke investeringen in afwatering en riolering volstaan niet langer. Er spelen, zeker in steden, al snel financiële en ruimtelijke beperkingen. De stad gaat daarom mee op zoek naar alternatieve en innovatieve oplossingen op vlak van klimaatadaptatie. Er is daarvoor een grote rol weggelegd voor lokale betrokkenen.

 

Victoriano Moreno

 

Wat gebeurt er?

SPONGE2020 is een acroniem voor ‘Co-creation and implementation of innovative, participative climate adaptation solutions in densely-built areas’. Vrij vertaald wil dit zeggen dat de stad samen met partners en burgers op zoek gaat naar innovatieve maatregelen om dichtbebouwde gebieden voor te bereiden om de gevolgen van het veranderend klimaat'.

De aanpak van het SPONGE 2020-voorstel berust op twee pijlers:

  1. innovatieve ingrepen: in het ontwerp en gebruik van bestaande of nieuwe ruimtes en gebouwen wordt bekeken hoe deze aangepast kunnen worden om weerbaar te zijn voor de gevolgen van klimaatsverandering;
  2. lokale belanghebbenden, die nu nog niet betrokken zijn bij klimaatadaptatie, worden aangespoord om maatregelen mee te ontwikkelen en uit te voeren.

In dit project wordt gekeken naar groenblauwe oplossingen (maximaal vergroenen en de infiltratie van regenwater in de grond bevorderen) die naast het controleren van de waterhuisouding ook een antwoord bieden op de andere uitdagingen van de klimaatverandering, namelijk hittestress en droogte. Het project ging van start in juli 2016 en loopt tot juli 2020.

De deelnemende steden en gemeenten zetten in lijn met deze twee pijlers pilootacties op touw.

Concreet bestaat het pilootproject voor Sponge 2020 in de stad Antwerpen uit de aanleg van een collectieve hemelwaterput, die integraal deel zal uitmaken van de vernieuwde gedempte zuiderdokken. 

 

 

Net als bij een individuele hemelwaterput wordt water dat normaal verloren gaat, hergebruikt. Daar waar een individuele put zo’n 3000 tot 5000 liter groot is en het water opvangt van slechts één dak, zal de collectieve put meer dan 1.000.000 liter groot zijn en het water opvangen van verschillende daken rond het plein van de Zuiderdokken.

Dit water zal onder andere worden gebruikt door de stadsdiensten, voor de bevloeiing van bomen en voor het reinigen en vullen van de veegwagens. Momenteel wordt samen met Water-link ook onderzocht of een deel van het water kan worden gezuiverd tot drinkwater en aangeboden aan particulieren. Op deze manier zijn de stad en Water-link zich nu al aan het voorbereiden op het grotere risico op droogte.

Tractebel Engie


Het SPONGE 2020-project krijgt financiële middelen van het Interreg-2-Zeeën-fonds. Het totale Europese projectbudget  bedraagt bijna 7 miljoen euro waarvan bijna 1 miljoen euro voor Antwerpen. Europa financiert 60%, de stad moet voorzien in 40% cofinanciering. De stad werkt in dit project samen met 10 Europese steden, waaronder Rotterdam, Leiden, Southend, Essex en Somerset.

Wie werkt eraan mee? 

Autonoom vastgoedbedrijf AG VESPA en rioolbeheerder rio-link zijn de belangrijkste partners van de stad om van de Gedempte Zuiderdokken een internationaal gerenommeerd demonstratieproject voor klimaatadaptatie te maken.

Wij gebruiken cookies om de gebruikservaring te verbeteren. Lees meer